John Tabé hakt door: 17-6-2026

Betutteling zegt meer over de roeper dan de overheid

Zodra de overheid waarschuwt voor roken, overgewicht, alcoholmisbruik of een ongezonde leefstijl, vliegen de verwijten door de lucht. Betutteling. Bemoeizucht. Aantasting van de persoonlijke vrijheid.

Prima.

Laten we dan ook echt consequent zijn.

Want als volwassen mensen zelf willen bepalen wat zij eten, drinken, roken en hoe zij leven, dan hoort daar ook iets anders bij: verantwoordelijkheid. Vrijheid zonder verantwoordelijkheid is geen vrijheid. Het is gemakzucht op kosten van een ander.

Wie jarenlang zijn lichaam behandelt als een afvalcontainer, vergroot de kans op ernstige gezondheidsproblemen. Dat is geen moreel oordeel, maar een feit. Diabetes, hart- en vaatziekten en andere leefstijlgerelateerde aandoeningen ontstaan niet uit het niets. Ze hebben een prijskaartje.

En dat prijskaartje belandt niet op de deurmat van degene die de keuzes maakte.

Nee, de rekening schuiven we door naar de buurman die niet rookt. Naar de werknemer die sport. Naar de burger die wel luistert naar gezondheidsadviezen. Naar iedereen die iedere maand zijn zorgpremie betaalt zonder een klaagzang af te steken over betutteling.

Hoe rechtvaardig is dat?

Waarom moet iemand die bewust risico's stapelt dezelfde financiële verantwoordelijkheid dragen als iemand die juist moeite doet om gezond te blijven? Waarom geldt persoonlijke vrijheid wel bij de keuze, maar niet bij de consequentie? Waarom roept men om individuele autonomie zolang het plezier oplevert, maar om collectieve solidariteit zodra de kosten verschijnen?

Dat is de kern van het debat.

Solidariteit is geen pinautomaat waar je onbeperkt geld uit trekt nadat je jarenlang iedere waarschuwing hebt weggewuifd. Solidariteit is een wederkerig principe. Ze vraagt niet alleen om rechten, maar ook om plichten.

Natuurlijk verdient iedereen zorg. Ook mensen die ongezond leven. Daar gaat deze discussie niet over. De vraag is veel eenvoudiger: waarom zou de belastingbetaler altijd moeten opdraaien voor keuzes die een ander vrijwillig maakt?

Vrijheid is een groot goed.

Maar wie het recht opeist om zijn eigen koers te varen, kan niet tegelijk eisen dat anderen de schade vergoeden wanneer het schip op de rotsen loopt.

Vrijheid is geen all-inclusive arrangement.

Wie de vrijheid wil, moet ook de rekening accepteren.

FvD: de bloedlijn boven de samenleving>